Επίσης, οι τελικοί έχουν προσφέρει και αρκετές “πρωτιές”, αλλά και σπάνια περιστατικά που έχουν καταγραφεί στην ιστορία…
Σύμφωνα με τα στοιχεία από το soccer-base.gr:
Οι τελικοί και τα γκολ τους
Ειδικά σε ένα τελικό το κάθε γκολ μπορεί να έχει τη δική ιστορία και αξία, καθώς αποτελεί πάντα ένα βήμα προς το τρόπαιο. Και βέβαια οι παίκτες που τα πετυχαίνουν μένουν στην ιστορία.
Περισσότερα γκολ σε τελικούς
Από το 1969 ο Γιώργος Σιδέρης του Ολυμπιακού, όταν και σκόραρε σε ένα πέμπτο τελικό στην καριέρα του και έφτασε τα έξι γκολ, είναι ακλόνητος στην κορυφή των σκόρερ σε τελικούς. Τον ακολουθούν δύο συμπαίκτες του και ο Σαραβάκος με πέντε γκολ.
6 γκολ: Γιώργος Σιδέρης (Ολυμπιακός)
5 γκολ: Γιώργος Δαρίβας (Ολυμπιακός), Κώστας Πολυχρονίου (Ολυμπιακός), Δημήτρης Σαραβάκος (Παναθηναϊκός)
4 γκολ: Νίκος Κίτσος (Άρης), Χαράλαμπος Δρόσος (Ολυμπιακός), Παναγιώτης Τσαλουχίδης (Ολυμπιακός), Κριστόφ Βαζέχα (Παναθηναϊκός)
Τα χατ τρικ των τελικών
Στον πρώτο κιόλας τελικό, αυτόν του Νοεμβρίου του 1931 ο Νίκος Κίτσος του Άρη πέτυχε το πρώτο χατ τρικ σε τελικό. Μάλιστα είναι η μοναδική περίπτωση από τις πέντε, που ο “δράστης” του χατ τρικ δεν σήκωσε το Κύπελλο.
Τα πέντε χατ τρικ έχουν πετύχει:
1931-32: Νίκος Κίτσος (Άρης) ΑΕΚ – Άρης 5-3
1946-47: Γιάννης Βάζος (Ολυμπιακός) Ολυμπιακός – Ηρακλής 5-0
1979-80: Δημήτρης Τσιρώνης (Καστοριά) Καστοριά – Ηρακλής 5-2
1995-96: Βασίλης Τσιάρτας (ΑΕΚ) ΑΕΚ – Απόλλων 7-1
2013-14: Μάρκους Μπεργκ (Παναθηναϊκός) Παναθηναϊκός – ΠΑΟΚ 4-1
Το πρώτο αυτογκόλ σε τελικό
Ο αμυντικός του Άρη Αλέξανδρος Οικονόμου ήταν ο δράστης του πρώτου αυτογκόλ σε τελικό Κυπέλλου, σε εκείνον τον πρώτο τελικό του 1931. Μάλσιτα ήταν σε καθοριστικό σημείο, αφού το σκορ ήταν 2-2.
Το πρώτο γκολ με πέναλτι σε τελικό
Στον επαναληπτικό τελικό του 1933 κα ενώ ο Άρης προηγείτο 1-0, ο διαιτητής Οικονομόπουλος σφύριξε πέναλτι σε χέρι του Χαράλαμπου Πασχαλίδη και ο διεθνής Γιώργος Τσιριτάκης του Εθνικού το εκτέλεσε εύστοχα για να φτάσει η ομάδα του στην ανατροπή.
Το πρώτο γκολ με κεφαλιά
Στον τελικό του 1939 ο ΠΑΟΚ άνοιξε το σκορ στη Λεωφόρο με τον μετέπειτα διαιτητή Α’ Εθνικής Αριστείδη Ιωαννίδη – Αποστόλου. Ο επιθετικός του ΠΑΟΚ ήταν ο πρώτος που σκόραρε με το κεφάλι σε τελικό.
Το πρώτο γκολ σε παράταση
Ενώ τα πρώτα χρόνια την ισοπαλία ακολουθούσε επαναληπτικός, το 1949 μπήκε στη ζωή μας η παράταση. Ο ήταν και ο πρώτος τελικός με παράταση που κρίθηκε εκεί, χάρη σε γκολ του Παναγιώτη Πατάκα της ΑΕΚ, που είχε σκοράρει και στην κανονική διάρκεια του αγώνα με τον Παναθηναϊκό.
Το πρώτο γκολ με φάουλ
Στον τελικό του 1950 η ΑΕΚ έχει ανοίξει νωρίς το σκορ με τον Κλεάνθη Μαρόπουλο σε βάρος του Άρη. Και στο 43’ κερδίζει φάουλ, που εκτελεί ο Γούλιος, κατά κόσμον Γουίλιαμ Γιώργος Αρβανίτης. Στέλνει τη μπάλα στα δίχτυα του Κώστα Βελλιάδη και κάνει το 2-0, για να επικρατήσει τελικά η ΑΕΚ με 4-0.
Γκολ και αυτογκόλ
Το 1981 στον τελικό του Ολυμπιακού με τον ΠΑΟΚ στη Νέα Φιλαδέλφεια το σκορ ανοίγει στο 18’ με αυτογκόλ του Γιάννη Δαμανάκη, παίκτη του ΠΑΟΚ. Ο Κώστας Ορφανός κάνει το 2-0 στο 61’, αλλά στο 63’ ο Δαμανάκης με κεφαλιά μειώνει το σκορ. Ο Χανιώτης διεθνής μέσος σκόραρε και για τις δύο ομάδες στον τελικό.
Ο πρώτος ξένος σκόρερ
Αρκετά καθυστερημένα ήλθε γκολ σε τελικό από ξένο ποδοσφαιριστή, αν και έπαιξαν αρκετοί από την αρχή της δεκαετίας του ’70. Το 1978 στο “Γεώργιος Καραϊσκάκης” η ΑΕΚ παίζει με τον ΠΑΟΚ και στο 50’ ο Ντούσαν Μπάγεβιτς ανοίγει το σκορ στη νίκη της ομάδας του με 2-0. Ο Μπάγεβιτς έμελλε να κάνει πολυετή καριέρα ως προπονητής και να πάρει Κύπελλο και με τις δύο ομάδες, αλλά και με τον Ολυμπιακό.
Συμμετοχές σε τελικούς
Ο Θανάσης Μπέμπης του Ολυμπιακού είναι ο άνθρωπος που έχει αγωνιστεί σε 10 τελικούς Κυπέλλου Ελλάδας, υπολογίζοντας ένα αγώνα την κάθε χρονιά, καθώς σε δύο περιπτώσεις έπαιξε και σε επαναληπτικούς. Αν μάλιστα δεν απουσίαζε από τον τελικό του 1961, όπου ο Ολυμπιακός ήταν παρών, θα μετρούσε έναν παραπάνω. Από τις 10 παρουσίες του ο Μπέμπης τις οκτώ τις πανηγύρισε, μια ήταν ηττημένος, ενώ το 1962 ο τελικός διεκόπη και δεν είχε νικητή. Το 1969 είχε ένα ακόμα τελικό ως προπονητής του Ολυμπιακού.
Οι παίκτες με τους περισσότερους τελικούς
1. Θανάσης Μπέμπης (Ολυμπιακός) 10
2. Κώστας Πολυχρονίου (Ολυμπιακός) 9
3. Μίμης Δομάζος (Παναθηναϊκός, ΑΕΚ) 9
4. Γιώργος Κούδας (ΠΑΟΚ) 9
5. Ηλίας Ρωσσίδης (Ολυμπιακός) 8
6. Στράτος Αποστολάκης (Ολυμπιακός, Παναθηναϊκός) 8
7. Πρέντραγκ Τζόρτζεβιτς (Ολυμπιακός) 8
Οι παίκτες με τα περισσότερα Κύπελλα
(ανήκαν στο δυναμικό του Κυπελλούχου, ακόμα και αν δεν έπαιξαν τελικό)
1. Ηλίας Ρωσσίδης (Ολυμπιακός) 9
2. Θανάσης Μπέμπης (Ολυμπιακός) 9
3. Μπάμπης Κοτρίδης (Ολυμπιακός) 8
4. Κώστας Πολυχρονίου (Ολυμπιακός) 8
5. Δημήτρης Σαραβάκος (Πανιώνιος, Παναθηναϊκός, ΑΕΚ) 8
6. Κώστας Αντωνίου (Παναθηναϊκός) 7
7. Κώστας Μαυρίδης (Παναθηναϊκός) 7
8. Γιάννης Καλιτζάκης (Παναθηναϊκός, ΑΕΚ) 7
Οι παίκτες με τους περισσότερους νικηφόρους τελικούς
1. Θανάσης Μπέμπης (Ολυμπιακός) 8
2. Ηλίας Ρωσσίδης (Ολυμπιακός) 7
3. Κώστας Πολυχρονίου (Ολυμπιακός) 7
4. Γιάννης Καλιτζάκης (Παναθηναϊκός, ΑΕΚ) 7
5. Μπάμπης Κοτρίδης (Ολυμπιακός) 6
6. Μίμης Στεφανάκος (Ολυμπιακός) 6
Επιτεύγματα
Ο Μίμης Δομάζος είναι ο άνθρωπος που έδειξε τη μεγαλύτερη αντοχή στο χρόνο… Ο πρώτος τελικός της καριέρας του ήταν το 1960 και ο τελευταίος το 1979. Μια διαφορά 19 ετών, σχεδόν δύο ποδοσφαιρικών γενιών!
Ο Κώστας Καλογιάννης έγινε ο πρώτος ποδοσφαιριστής που έπαιξε με τρεις διαφορετικές ομάδες σε τελικό. Το 1932 σε ηλικία 20 ετών με τον Άρη, το 1939 με τον ΠΑΟΚ και το 1947 με τον Ηρακλή στα 35 χρόνια του.
Ο Γρηγόρης Παπαβασιλείου έγινε ο πρώτος παίκτης που κατέκτησε Κύπελλο με τρεις διαφορετικές ομάδες. Το 1980 με την Καστοριά, το 1984 με τον Παναθηναϊκό και το 1987 με τον ΟΦΗ.
Ο Νίκος Σαργκάνης, αφού το 1988 ισοφάρισε το επίτευγμα του Παπαβασιλείου, το 1991 έγινε ο πρώτος ποδοσφαιριστής που έπαιξε σε τελικό με τέσσερις διαφορετικές ομάδες. Καστοριά, Ολυμπιακό, Παναθηναϊκό και Αθηναϊκό.
Πρωτιές και παράξενα από τελικούς
Διαβάστε ό,τι… παράξενο θέλετε να ξέρετε από τους τελικούς του Κυπέλλου Ελλάδας σε μια ξεχωριστή καταγραφή αγωνιστικών γεγονότων που συνέβησαν για πρώτη φορά σε τελικό.
Η πρώτη αποβολή σε τελικό
Το 1955 στη Λεωφόρο ο Παναθηναϊκός έχει προηγηθεί από το πρώτο ημίχρονο με 2-0. Η ένταση του αγώνα φέρνει στο 58’ συμπλοκή και ο διαιτητής Βασίλης Διαμαντόπουλος αποβάλλει το Λάκη Πετρόπουλο του Παναθηναϊκού και τον Χρήστο Δουκάκη του ΠΑΟΚ. Έτσι οι δύο ποδοσφαιριστές μοιράζονται αυτήν την… πρωτιά, της κόκκινης κάρτας σε τελικό.
Η πρώτη αλλαγή σε τελικό
Ο τελικός του 1969 ήταν ο πρώτος που οι ομάδες είχαν δικαίωμα να κάνουν αλλαγή. Ο πρώτος ποδοσφαιριστής που αγωνίστηκε σε τελικό, χωρίς να είναι από την αρχή στο παιχνίδι ήταν ο Γιάννης Φραντζής. Στο ημίχρονο του τελικού και με σκορ 0-0 ακόμα, ο Λάκης Πετρόπουλος απέσυρε το Γιώργο Ροκίδη, ο πρώτος στην ιστορία που αντικαθίσταται και έβαλε το Φραντζή. Η αμέσως επόμενη αλλαγή ήταν και η πρώτη τερματοφύλακα, αφού στο 57’ο Θανάσης Μπέμπης άλλαξε το Βαγγέλη Λιαδέλη με τον Δημήτρη Ξαρχάκο.
Το πρώτο χαμένο πέναλτι σε τελικό
Στον πρώτο τελικό με δύο ομάδες της Θεσσαλονίκης το 1970, ο Άρης έχει προηγηθεί από το 9’ με το γκολ του Μανώλη Κεραμιδά. Στο 33’ ο Σαράφης κερδίζει πέναλτι και ο Γιώργος Κούδας το στέλνει άουτ.
Ο πρώτος τελικός στα πέναλτι
Το 1974 είχαμε για πρώτη φορά σε τελικό διαδικασία πέναλτι για να βγει ο νικητής. Ο ΠΑΟΚ επικράτησε του Ολυμπιακό στο «Νίκος Γκούμας». Στο ίδιο γήπεδο δύο χρόνια αργότερα ο Ολυμπιακός ήταν και πάλι ο χαμένος, με τον Ηρακλή να επικρατεί. Αφού έχασε και το 1988 στα πέναλτι από τον Παναθηναϊκό, ο Ολυμπιακός κατάφερε να πάρει Κύπελλο στα πέναλτι το 2009, σε ένα από τους συναρπαστικότερους τελικούς όλων των εποχών.
Τα περισσότερα γκολ σε τελικό
Το 1931, το 1996 και το 2009, την τελευταία φορά μετά από παράταση, οι τελικοί ήταν χορταστικοί, αφού μπήκαν οκτώ γκολ στον καθένα. Το 1996 η ΑΕΚ πέτυχε επτά, που είναι ρεκόρ από μια ομάδα σε τελικό.
46 χρόνια χωρίς ανατροπή!
Τελευταία ομάδα στην ιστορία, που κατάφερε να ανατρέψει σκορ και να κερδίσει τελικό στο 90λεπτο, δεχόμενη πρώτη γκολ, είναι η Καστοριά το 1980. Το είχε κάνει και ένα χρόνο νωρίτερα, το 1979, ο Πανιώνιος με την ΑΕΚ. Ανατροπές είχαμε το 1987 και το 1988, στα πέναλτι όμως, και το 2013 στην παράταση.
Γκολ από τον πάγκο επί τέσσερα χρόνια!
Από το 1999 ως και το 2002, σε τέσσερις σερί τελικούς δηλαδή, σκόραρε συνεχώς παίκτης που έμπαινε αλλαγή. Το 1999 ο Οφορίκουε, το 2000 ο Μαλαδένης, το 2001 οι Ναλιτζής και Χούτος και το 2002 ο Ίβιτς.
Τα 20 χρόνια των φτωχών ημιχρόνων
Από το 1987 και τον τελικό ανάμεσα σε ΟΦΗ και Ηρακλή, χρειάστηκε να περάσουν 20 χρόνια για να σκοράρουν σε τελικό στο πρώτο ημίχρονο και οι δύο ομάδες. Συνέβη πάλι το 2007 στον τελικό της ΑΕΛ με τον Παναθηναϊκό.
